fa مقایسه اضطراب فراگیر، وسواس اجباری و انعطاف پذیری روانشناختی در میان مادران با کودکان پسر دارای درخودماندگی و بیش فعالی کاستی توجه روانشناسی بالینی Clinical Psychology پژوهشي Research <div class="rounded" data-end="671" data-start="121" style="background: rgb(208, 229, 255); border: 1px solid rgb(61, 129, 232); padding: 5px 10px; text-align: justify;"><span style="font-family:IRANsharp;"><strong data-end="137" data-start="121">زمینه و هدف:</strong> داشتن کودک دارای اختلال رشدی می‌تواند فشار روانی قابل‌توجهی بر والدین، به‌ویژه مادران وارد کند. اختلال درخودماندگی و اختلال بیش‌فعالی کاستی توجه از جمله اختلال‌هایی هستند که با چالش‌های رفتاری و هیجانی زیادی همراه‌اند و می‌توانند اضطراب و وسواس والدین را افزایش داده و انعطاف‌پذیری روانی آنان را تحت تأثیر قرار دهند. پژوهش حاضر با هدف مقایسهٔ اضطراب فراگیر، وسواس اجباری و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی در میان مادران با کودکان پسر دارای اختلال درخودماندگی و مادران با کودکان پسر دارای اختلال بیش‌فعالی کاستی توجه انجام شد.<br> <strong data-end="681" data-start="673">روش:</strong> پژوهش حاضر از نوع توصیفی&ndash;مقایسه‌ای بود. جامعهٔ آماری شامل مادران با کودکان پسر دارای اختلال درخودماندگی و بیش‌فعالی کاستی توجه در شهر تهران در سال ۱۴۰۳ بود. نمونه‌ای متشکل از ۱۰۰ مادر با روش نمونه‌گیری در دسترس و هدفمند انتخاب شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه انعطاف‌پذیری روان‌شناختی (بن، و همکاران، ۲۰۱۴)، نسخه چهارم پرسشنامه اختلال اضطراب فراگیر (نیومن و همکاران) و پرسشنامه وسواس اجباری (ثوردارسون و همکاران، ۲۰۰۴) بود. داده‌ها با استفاده از آزمون t مستقل در نسخه ۲۳ نرم‌افزار اس‌پی‌اس‌اس تحلیل شد.<br> <strong data-end="1220" data-start="1207">یافته‌ها:</strong> نتایج نشان داد بین دو گروه مادران از نظر اضطراب فراگیر، وسواس اجباری و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی تفاوت معناداری وجود دارد. مادران دارای کودکان مبتلا به درخودماندگی در مقایسه با مادران با کودکان دارای بیش‌فعالی کاستی توجه، سطوح بالاتری از وسواس اجباری و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی و سطوح پایین‌تری از اضطراب فراگیر را تجربه کردند.<br> <strong data-end="1570" data-start="1555">نتیجه‌گیری:</strong> یافته‌های پژوهش حاضر نشان می‌دهد نوع اختلال فرزند می‌تواند الگوهای متفاوتی از پاسخ‌های هیجانی و سازگاری روانی را در مادران ایجاد کند. به نظر می‌رسد مواجههٔ طولانی‌مدت با شرایط مزمن در کودکان دارای درخودماندگی، موجب رشد راهبردهای مقابله‌ای و افزایش انعطاف‌پذیری روانی مادران می‌شود، در حالی‌که مادران کودکان دارای بیش‌فعالی کاستی توجه احتمالاً به دلیل فشارهای رفتاری روزمره اضطراب بیشتری را تجربه می‌کنند. توجه به سلامت روان والدین در این گروه‌ها می‌تواند نقش مهمی در بهبود کیفیت زندگی خانواده‌ها و روند درمان کودک داشته باشد.</span></div> <div class="rounded" data-end="3519" data-start="2911" style="background:#eeeeee;border:1px solid #cccccc;padding:5px 10px;"><strong data-end="2940" data-start="2911">Background and Purpose:</strong> Having a child with developmental disorders can impose considerable psychological stress on parents, especially mothers. Autism spectrum disorder (ASD) and attention deficit/hyperactivity disorder (ADHD) are among the conditions associated with significant behavioral and emotional challenges that may heighten parental anxiety and obsessive tendencies while influencing psychological flexibility. The present study aimed to compare generalized anxiety, obsessive-compulsive symptoms, and psychological flexibility among mothers of boys with ASD and mothers of boys with ADHD.<br> <strong data-end="3533" data-start="3521">Methods:</strong> This descriptive&ndash;comparative study included mothers of boys diagnosed with ASD and ADHD in Tehran in 2024. A sample of 100 mothers was selected through convenience sampling. Data were collected using the Psychological Flexibility Questionnaire (Ben-Itzhak, Bluvstein & Maor, 2014), the Generalized Anxiety Disorder Questionnaire&ndash;IV (Newman et al., 2002), and the Vancouver Obsessional Compulsive Inventory (Thordarson et al., 2004). Data analysis was performed with independent-samples t-tests in SPSS-23 software.<br> <strong data-end="4069" data-start="4057">Results:</strong> Findings revealed significant differences between the two groups regarding generalized anxiety, obsessive-compulsive symptoms, and psychological flexibility. Mothers of children with ASD reported higher levels of obsessive-compulsive tendencies and psychological flexibility, and lower levels of generalized anxiety compared to mothers of children with ADHD.<br> <strong data-end="4447" data-start="4432">Conclusion:</strong> The results suggest that the type of child disorder may shape distinct emotional and adaptive responses in mothers. Long-term exposure to the chronic challenges of raising a child with ASD may foster greater psychological flexibility, whereas mothers of children with ADHD may experience higher daily stress and anxiety. Addressing the mental health needs of these mothers could play an important role in improving family well-being and supporting therapeutic progress for their children.</div> اختلال اضطراب فراگیر,اختلال بیش فعالی کاستی توجه,اختلال طیف درخودماندگی,اختلال وسواس اجباری,انعطاف پذیری روانشناختی, Attention deficit hyperactivity disorder,Autism spectrum disorder,Generalized anxiety disorder,Obsessive-compulsive disorder,Psychological flexibility, 41 60 http://jcsnp.ir/browse.php?a_code=A-10-496-1&slc_lang=fa&sid=1 Ashkan Eskorochi اشکان اسکروچی ashkaneskrochi@gmail.com 1003194753284600972 0009-0009-2404-794X No Master's degree in Educational Psychology, Centra Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran دانش آموخته کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Samaneh Varesvazirian سمانه وارث وزیریان statisticproject.vazirian@gmail.com 1003194753284600973 1003194753284600973 Yes Ph.D. in Educational Management, Roudehen Branch, Islamic Azad University, Roudehen, Iran استادیار گروه روانشناسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران